อะไรคือต้นทุนของ “เรยา”

จิตติมา บ้านสร้าง

อะไรคือต้นทุนของ “เรยา”

จิตติมา บ้านสร้าง

วันนี้ถ้าใครไม่พูดถึง “เรยา” ใน “ดอกส้มสีทอง”  ก็คงเชยสะบัด  ผู้เขียนเลยอยากจะขอพื้นที่ตรงนี้เพื่อแลกเปลี่ยนความเห็นต่ออีกสักหน่อย หลังจากที่เป็นเรื่องเป็นราวเพราะบทโทรทัศน์แรงเหลือรับ นักแสดงก็เก่งเหลือกิน จนช่อง 3 ต้องยอมปรับเรตเป็น “น.18+” และมีตัววิ่งชี้แจงว่าเป็นละครสะท้อนสังคม ไม่ใช่เรื่องจริง บทบาทของตัวละครวางไว้ตามเหตุผลของผู้ประพันธ์เท่านั้น  ฯลฯ  ผู้เขียนอยากร่วมโหนกระแสกับเขาสักหน่อย ก็เลยขอตีขลุมเอาว่า นี่เป็นสภาพสิ่งแวดล้อมที่กำลังเกิดขึ้นและส่งผลกระทบต่อสังคมเราก็แล้วกัน

ในช่วงสัปดาห์ต้นเดือน ช่อง 3 ต้องระดมแจงเหตุผลที่ต้องทำละครแบบนี้  หนึ่งในแถวหน้ากระดานที่เรียงตัวมาแจงตาม Concept ของครอบครัวข่าวก็คือรายการ “สรยุทธเจาะข่าวเด่น” ตอนเกือบ 6 โมงเย็น ก็ถามกันไปตามสูตร ตอบกันไปตามสคริปต์ถึงเหตุผลที่ต้องถ่ายทอดชีวิตจิตใจตัวละครออกมาแบบนั้น

ที่จริงผู้เขียนก็ไม่ได้ตั้งใจฟังการสัมภาษณ์นี้มากนัก  แต่มีประเด็นเดียวที่ผู้เขียนสะดุดหู  คุณชมพู่คนเก่งตอบทำนองว่า “อยากให้เข้าใจว่าการที่ ‘เรยา’มีพฤติกรรมแบบนั้น (ซึ่งผู้เขียนเข้าใจเอาเองว่าผู้อ่านจำนวนมากคงรู้ว่าพฤติกรรมแบบไหน ทั้งต่อแม่และสามีคนอื่น) เพราะ ‘เรยา’มีแรงกดดัน  และต้องแลกกับอะไรบ้าง”

อันนี้ผู้เขียนฟังแล้วงง  เพราะจะว่าไปแล้วผู้เขียนกับแม่บ้านของผู้เขียนก็เป็นแฟนประจำละครเรื่องนี้เหมือนกัน  (อาจเป็นเพราะจริตคนไทยก็ยังเป็นอย่างนี้แหละ) เรียกว่าเริ่มดูมาตั้งแต่ “เรยา” พยายามแทรกตัวเข้ามาเป็นเมียน้อยของผู้ชายคนแรกในเรื่อง  ด้วยการสร้างเรื่องเพื่อให้เข้าไปเป็นแอร์โฮสเตส  ทั้งที่ตัวเองไม่ได้เรียนอะไรจบมา  แล้วลงท้ายด้วยการเรียกเงิน 20 ล้านเป็นค่าเลิกราไป  ซึ่ง “เรยา” ถือว่าบรรลุเป้าหมาย

พอมาเจอ “คุณใหญ่” ก็ใช้เล่ห์กล เสน่ห์ มารยา จนได้เป็นเมียน้อย “คุณใหญ่” ผูกมัดด้วยการโกหกว่าท้อง และก็พยามยามที่จะท้อง  นี่ยังไม่รวมความก้าวร้าวที่มีต่อแม่และเมียหลวงทั้งต่อหน้าและลับหลัง  เพราะต้องการแย่งตำแหน่งเมียเอก  ซึ่งมีเหตุผลอยู่ที่ความร่ำรวยเงินทอง

ส่วนเบื้องหลัง “เรยา” ก็คือแม่เป็นคนรับใช้ที่มุ่งมั่นทำหน้าที่ของตัวเองให้ดีที่สุด  และเป็นคนดี  มีพ่อเป็นแขกยาม  ซึ่งเป็นเบื้องหลังที่ “เรยา” ไม่พอใจอย่างมาก  ดังนั้น “เรยา” จึงตะเกียกตะกายเพื่อจะขึ้นไปอยู่ในที่ “สูง” ด้วยการใช้ทางลัด

พอมาฟังคุณชมพู่ให้สัมภาษณ์ (ซึ่งไม่รู้ว่าใครเขียนสคริปต์ให้) ผู้เขียนเข้าใจครึ่งเดียวคือ “เรยา” มีแรงกดดัน  ซึ่งก็คือความไม่พอใจในความมี  ความเป็นของตัวเอง  และอยากมี อยากเป็นในสิ่งที่เธอคิดเอาเองว่าดีกว่า

อีกครึ่งที่ผู้เขียนไม่เข้าใจก็คือ “ต้องแลกกับอะไรบ้าง”  เพราะตลอดเรื่องที่ดูมา  (ผู้เขียนยืนยันว่าเห็น “เรยา” มาตั้งแต่ต้นๆ และไม่ค่อยได้เว้นสักเท่าไหร่  เพราะนั่งทำงานไป ก็ดูพร้อมแม่บ้านไปทุกวันเหมือนกัน) ผู้เขียนมองไม่ออกว่า “ต้นทุน” ของ “เรยา” คืออะไร หรือเสียอะไรที่เอามาแลก  นอกจากตัวเอง  ซึ่งไม่รู้จะถือเป็นการลงทุนได้หรือเปล่า  เพราะผู้เขียนเข้าใจว่าคำว่า “ต้องแลกกับอะไรบ้าง”  น่าจะเป็นตัวละครที่มีต้นทุนสูง และต้องเอาต้นทุนนั้นไปแลกเพื่อที่ให้ได้มาซึ่งอะไรบางอย่าง  และอาจพบเจอกับความไม่ยุติธรรมของการแลก  ถูกเบียดเบียน ถูกโกง ถูกรังแก หรือถูกเอารัดเอาเปรียบ  ฯลฯ  แต่โดยสรุป  ผู้เขียนเข้าใจว่าคนที่จะใช้คำนี้จะต้องเป็นคนที่น่าเห็นใจ

อาจสงสัยว่าแล้วผู้เขียนอยากจะยุ่งอะไรนักหนากับคำเพียงคำเดียว เพราะผู้เขียนเห็นว่าสิ่งที่ถูกสื่อออกไป คือคำว่า เรยา “ต้องแลกกับอะไรบ้าง” นั้น อาจกำลังสร้างความเข้าใจผิดให้สังคม ไม่ว่าเด็กหรือผู้ใหญ่ก็ตามว่า ต้นทุนของเรยาถูกนำมาแลกอย่างน่าเห็นใจ และควรต้องเข้าใจเธอ

แต่ทัศนะของผู้เขียนเองยังไม่เห็นว่า เรยา มี “ต้นทุน” อะไรที่เอามาแลก  นอกจากพฤติกรรมของตัวละครตัวนี้ถูกขับดันด้วยกิเลส  ตัณหา  ความไม่พึงพอใจ  ไม่พอเพียง  เป็นเรื่องของความอยากมี  อยากเป็น  ไม่อยากมี  ไม่อยากเป็นล้วนๆ ไม่เกี่ยวกับต้นทุน  ถ้าคนดูหรือสังคมจะเข้าใจ  ก็น่าจะเข้าใจในมุมนี้และมองเห็นโทษของแรงขับดันประเภทนี้  ไม่ใช่เข้าใจและเห็นใจว่า เธอน่าสงสารเพราะ “เรยาต้องเอาต้นทุนไปแลก”  ซึ่งไม่ควรจะเป็นบรรทัดฐานของการให้เหตุผลของคนในสังคมว่าความไม่พอใจในสิ่งที่ตนมีตนเป็น  นำมาสู่การตัดสินใจทำในเรื่องที่ไม่ถูกต้องชอบธรรม  แล้วน่าสงสาร  น่าเห็นใจ

และวันนี้ ตอนนี้ที่ผู้เขียนกำลังนั่งเขียนเรื่องนี้  “เรยา” กำลังจะ “ลงทุน” อีกแล้ว  เพราะมองเห็นผู้ชายคนใหม่ที่จะมาแทนที่คุณชายใหญ่ที่เธอเริ่มเบื่อเพราะหาผลประโยชน์ไม่ได้เต็มที่สักที

เราอาจอยู่กับมลพิษบนจอแก้วได้ เหมือนกับคนที่อยู่ในเมืองอุตสาหกรรมมาบตาพุดหรือสมุทรปราการ อาจมีผลกระทบบ้าง แต่ก็อยากให้มีการป้องกันตัวเองให้ได้อย่างเท่าทัน เพื่อที่สมองจะไม่ต้องสะสมมะเร็งพฤติกรรม

Share this

อ่านเรื่องย้อนหลัง

10 มี.ค. 2557
 

creative-commonsแสดงที่มา-ไม่ใช้เพื่อการค้า-อนุญาตแบบเดียวกัน 3.0 ประเทศไทย
พัฒนาเว็บไซต์โดย โอเพ่นดรีม